Johannes 13

De Uitleg

Het is avond, vlak voor het Pesachfeest. Jezus en zijn leerlingen zijn samen aan tafel. Jezus weet iets wat de anderen nog niet weten: dit is zijn laatste avond met hen. Morgen zal Hij sterven.

Dan gebeurt er iets vreemds. Jezus staat op van tafel, doet zijn bovenkleed uit, en bindt een linnen doek om zijn middel, precies zoals een slaaf dat zou doen. Hij giet water in een bekken en begint de voeten van zijn leerlingen te wassen. Denk even in: die voeten waren vies. Ze liepen op sandalen door stoffige, warme straten waar ook dieren liepen. Voeten wassen was het smerigste werk in huis. Dat deed altijd de laagste slaaf, nooit de meester.

Petrus vindt het niet kunnen. "U zult mijn voeten niet wassen tot in eeuwigheid," zegt hij. Jezus antwoordt rustig: als Ik je voeten niet was, hoor je niet bij Mij. Dan slaat Petrus door de andere kant op: was dan ook mijn handen en hoofd! Zo is Petrus, altijd te veel of te weinig.

Als Jezus klaar is, doet Hij zijn bovenkleed weer aan en gaat zitten. "Begrijpen jullie wat Ik gedaan heb? Jullie noemen Mij Meester en Heer, en dat klopt. Als Ik dan jullie voeten gewassen heb, moeten jullie ook elkaars voeten wassen."

Later in het hoofdstuk wordt het pijnlijk. Jezus zegt dat een van de twaalf Hem gaat verraden. Hij geeft een stuk brood aan Judas, en Judas gaat naar buiten. Johannes voegt er kort aan toe: "En het was nacht." Dat is niet alleen een tijdsaanduiding. Dat is ook wat er in Judas' hart gebeurt.

Aan het einde geeft Jezus een nieuw gebod: heb elkaar lief, zoals Ik jullie heb liefgehad. Daaraan zullen mensen zien dat jullie mijn leerlingen zijn.

Wat betekent dit?

Jezus draait alles om. In hun wereld gold: hoe belangrijker je bent, hoe minder vies werk je doet. Jezus doet precies andersom. Hij, de Zoon van God, knielt bij de voeten van zijn vrienden. Ook bij de voeten van Judas, die Hem gaat verraden. Ook bij de voeten van Petrus, die Hem straks drie keer zal verloochenen.

Dit is geen les over hygiëne. Dit is een les over wie God is. God buigt zich naar mensen toe. Hij wacht niet tot wij naar boven klimmen. Hij komt naar beneden.

De Rode Draad

Wat Jezus die avond doet met dat bekken en die doek, is een klein beeld van wat Hij de volgende dag doet aan het kruis. Daar legt Hij niet alleen zijn bovenkleed af, maar zijn leven. Daar wast Hij niet alleen voeten schoon, maar harten. In heel de Bijbel zie je dit terugkomen: God die zich klein maakt om bij mensen te zijn. Bij Adam in de tuin, bij Israël in de woestijn, bij ons in Jezus.

En dat nieuwe gebod, heb elkaar lief zoals Ik jullie heb liefgehad, dat is niet zomaar "wees aardig". Het is: doe zoals Jezus deed. Buk. Dien. Ook als de ander het niet verdient. Ook Judas kreeg schone voeten.

Voor Jou

Je bent nu op een leeftijd waarop je goed voelt wie erbij hoort en wie niet. Wie populair is en wie niet. Wie het vieze werk doet en wie eronderuit komt. In de klas, op het schoolplein, thuis met je broertjes of zusjes.

Jezus laat zien dat groot zijn iets anders betekent dan jij misschien denkt. Groot zijn in Gods ogen is: durven bukken. De rommel van een ander opruimen zonder erover te klagen. Iets voor iemand doen die het jou nooit terug kan geven. Aardig zijn tegen dat kind waar niemand naast wil zitten.

Dat is moeilijk. Echt moeilijk. Maar je hoeft het niet in je eentje op te brengen. Jezus waste eerst jouw voeten, voordat Hij vroeg of jij die van een ander wilt wassen.

Praat mee

Waarom denk je dat Jezus ook de voeten van Judas heeft gewassen, terwijl Hij wist wat Judas ging doen?

Wanneer is het voor jou moeilijk om te dienen, om iets voor een ander te doen zonder dat je er iets voor terugkrijgt?

Samen Bidden

Heer Jezus, U bent groot en toch bukte U voor uw vrienden. Dank U dat U ook naar mij toe komt, ook als ik het niet verdien. Leer mij anderen liefhebben zoals U mij liefhebt. Geef mij ogen die zien wie hulp nodig heeft, en handen die durven helpen. Amen.