Ruth 2

De Uitleg

Ruth en Naomi zijn net aangekomen in Bethlehem. Twee weduwen, geen man, geen zoon, geen inkomen. Het is oogsttijd, en dat is hun redding. In de wet van Mozes had God iets bijzonders bepaald: boeren mochten hun akkers niet helemaal kaalplukken. De randen moesten ze laten staan, en wat op de grond viel, mochten ze niet oprapen. Dat was voor de armen, de vreemdelingen, de weduwen. Een soort sociaal vangnet, eeuwen voordat dat woord bestond.

Ruth vraagt Naomi of ze mag gaan aren lezen. Aren zijn de halmen graan die de maaiers laten liggen. Ze gaat dus achter de arbeiders aan, de hele dag bukken in de hitte, om genoeg te verzamelen voor een paar broden. En dan staat er iets opvallends in vers 3: "Het overkwam haar dat zij op een deel van de akker van Boaz kwam." Het overkwam haar. Toeval, zou je zeggen. Maar als je het verhaal verder leest, voel je: dit is geen toeval.

Boaz komt zelf kijken op zijn akker en groet zijn arbeiders met "De HEERE zij met u." Hij merkt Ruth op en vraagt wie ze is. Als hij hoort dat dit de Moabitische vrouw is die met Naomi mee is gekomen, doet hij iets verrassends. Hij spreekt haar persoonlijk aan, noemt haar "mijn dochter," en zegt dat ze gerust op zijn akker mag blijven. Hij zorgt ervoor dat de knechten haar met rust laten. Hij geeft haar water. Hij nodigt haar uit voor het middageten en geeft haar zelf geroosterd graan, zoveel dat ze nog overhoudt. En tegen zijn knechten zegt hij stiekem: laat expres extra aren vallen voor haar.

Aan het eind van de dag heeft Ruth een efa gerst verzameld. Dat is ongeveer 22 liter. Veel te veel voor één dag aren lezen. Als ze thuiskomt, schrikt Naomi van die hoeveelheid. En als ze hoort dat het op de akker van Boaz was, leeft ze helemaal op. Want Boaz, zegt ze, is familie. Een losser. Daarover later meer.

Wat betekent dit?

Ruth is een buitenlander. Een Moabitische, en de Moabieten waren vijanden van Israël geweest. Toch ontvangt Boaz haar alsof ze erbij hoort. Hij zegt het zelf: hij heeft gehoord wat zij voor Naomi heeft gedaan, hoe ze haar eigen volk verliet om bij haar schoonmoeder te blijven. Boaz ziet haar trouw, en hij beantwoordt die met goedheid.

Maar er zit iets diepers onder. Boaz doet wat God doet. God had in zijn wet ruimte gemaakt voor mensen die niets hebben. Boaz voert die wet niet alleen uit, hij gáát erin verder dan moet. Hij geeft meer dan de regel vraagt. Hij ziet een mens, niet een geval.

De Rode Draad

Naomi noemt Boaz in vers 20 een "losser." Dat is een belangrijk woord. In Israël was een losser een naast familielid dat het recht en de plicht had om in te springen als het misging. Hij kon land terugkopen, schulden afbetalen, of zelfs trouwen met de weduwe in de familie zodat haar naam niet zou uitsterven. Een redder dichtbij, eentje uit eigen bloed.

Hier begint iets te schemeren. In het Nieuwe Testament wordt Jezus onze Losser genoemd. Hij wordt mens, één van ons, familie. Hij koopt vrij wat verloren was. En net als Boaz kijkt Hij niet naar je afkomst. Een Moabitische op een Israëlitisch veld, dat zijn wij ook: mensen van buiten, binnengeroepen.

Voor Jou

Soms voel je je een buitenstaander. Op school, in een groep, of zelfs in de kerk. Of je kijkt zelf neer op iemand die er niet helemaal bij hoort. Ruth 2 laat zien dat God zulke mensen niet vergeet, en dat Hij mensen gebruikt die durven opvallen door vriendelijk te zijn.

Boaz had ook kunnen denken: er werken hier al genoeg armen, ik heb het druk. Maar hij stapt naar haar toe. Hij vraagt haar naam. Wie zou jij eens echt kunnen zien deze week? Niet om er een goede daad van te maken, maar gewoon, omdat zij ook telt.

En dat zinnetje, "het overkwam haar," mag je onthouden. Soms lijkt iets toeval. Maar God werkt vaak juist door dingen die je niet had gepland.

Praat mee

Waarom denk je dat Boaz zo extra aardig is voor Ruth, terwijl hij haar helemaal niet kent?

Heb jij wel eens meegemaakt dat iets toevallig leek, maar achteraf bijzonder bleek?

Samen Bidden

Heer, dank U dat U mensen ziet die anderen vaak vergeten. Dank U voor Boaz, en voor Jezus, onze echte Losser. Help mij om vandaag iemand te zien die zich klein voelt. En leer mij geloven dat U ook in toevallige dingen aan het werk bent. Amen.