Deuteronomium 27

De Uitleg

Stel je voor: een heel volk staat op het punt een nieuw land binnen te trekken. Veertig jaar woestijn ligt achter hen. Mozes weet dat hij niet meegaat. Dit is zijn laatste serie toespraken, en in hoofdstuk 27 doet hij iets opmerkelijks.

Hij geeft twee opdrachten. Eerst: zodra jullie de Jordaan over zijn, moeten jullie grote stenen oprichten, ze witkalken, en daarop de hele wet schrijven. Geen klein gedenkteken, maar een monument dat je vanaf grote afstand kunt zien. En vlak daarbij moeten ze een altaar bouwen van ongehouwen stenen, stenen waar geen ijzer aan te pas is gekomen. Daar gaan ze offers brengen en, opvallend, eten en blij zijn voor Gods aangezicht.

De tweede opdracht is nog vreemder. De twaalf stammen worden in twee groepen verdeeld. Zes stammen gaan op de berg Gerizim staan, zes op de berg Ebal. Tussen die twee bergen ligt een dal dat werkt als een natuurlijke geluidsversterker. Vanaf Gerizim klinkt de zegen, vanaf Ebal de vloek. De Levieten staan in het midden en roepen twaalf vervloekingen uit. Bij elke vervloeking moet het hele volk antwoorden: amen.

De vervloekingen gaan over dingen die je in het geheim doet. Een afgodsbeeld maken en verstoppen. Je vader of moeder minachten. De grens van je buurman heimelijk verleggen. Een blinde van het pad afhelpen. Recht buigen voor wie kwetsbaar is. Verborgen seksuele zonden. Iemand stiekem doodslaan. Steekpenningen aannemen.

Wat opvalt: het gaat steeds om dingen die niemand ziet. En toch zegt het hele volk: amen. Zo zij het. Als ik dit doe, treft mij terecht de vloek.

Wat betekent dit?

Dit hoofdstuk is een ceremonie van openheid. God zegt eigenlijk: Ik wil geen volk dat aan de buitenkant netjes is en aan de binnenkant rot. Daarom staan al die vervloekingen er. Niet om bang te maken, maar om duidelijk te maken dat het hele leven onder Gods ogen ligt, ook het gedeelte dat niemand ziet.

En tegelijk is er die witgekalkte steen met de wet erop. Iedereen kan het lezen. Niemand kan zeggen: ik wist niet wat God van mij vroeg. De regels zijn niet verborgen, ze staan in het landschap.

Het derde dat opvalt is het altaar. Tussen al die vervloekingen door staat er een plek waar je kunt offeren, eten en blij zijn. God weet dat zelfs zijn beste volk de wet niet houdt. Daarom is er vanaf het begin verzoening ingebouwd. Geen wet zonder altaar.

De Rode Draad

Eeuwen later staat er een man in datzelfde land. Galaten 3 zegt het scherp: Christus heeft ons vrijgekocht van de vloek van de wet door voor ons een vloek te worden. Want er staat geschreven: vervloekt is ieder die aan een hout hangt.

Lees dat nog eens. De vervloekingen van Deuteronomium 27 zijn niet weg. Ze gelden nog. Wie heimelijk leeft tegen God in, staat onder die vloek. Maar Jezus is naar buiten gegaan, de stad uit, en heeft die vloek op zich genomen. Aan een hout. Op een heuvel die verdacht veel lijkt op de berg Ebal: de berg van de vloek.

Het altaar dat in Deuteronomium 27 tussen de bergen staat, krijgt zijn eindbestemming op Golgota. Daar wordt het laatste offer gebracht. Daar verandert de berg van de vloek in een plek van zegen, voor iedereen die durft te geloven dat Jezus dat voor hem of haar gedaan heeft.

Voor Jou

Er is in jouw leven, net als in dat van iedereen, een publieke versie en een verborgen versie. Wat je post, en wat je denkt. Wat je zegt over je ouders waar zij bij zijn, en hoe je over hen praat als ze er niet zijn. Hoe je omgaat met iemand die populair is, en met iemand die niemand ziet staan. Wat je doet als je telefoon onder de deken ligt en niemand kijkt.

Deuteronomium 27 wil je niet bang maken voor God. Het wil je iets anders laten zien: God ziet die hele tweede versie ook. En Hij wil daar niet buiten gehouden worden. Niet omdat Hij je wil betrappen, maar omdat Hij weet dat je verdeeld leven je opvreet. Je kunt niet eindeloos een gespleten persoon zijn zonder dat het je iets kost.

De goede boodschap is dat je niet eerst je verborgen leven hoeft op te ruimen voordat je bij God mag komen. Het altaar staat er al. Jezus heeft de vloek gedragen. Je mag komen zoals je bent, en juist daar, bij Hem, begint het schoonmaken van wat verborgen ligt. Niet uit angst, maar omdat je eindelijk niet meer hoeft te doen alsof.

Praat mee

Welk deel van jouw leven zou je het minst graag op een witgekalkte steen geschreven zien? En wat zegt dat over wat je gelooft over God?

Geloof jij echt dat Jezus de vloek heeft gedragen, ook voor het deel van jou dat niemand kent? Wat zou er veranderen als je dat zou geloven?

Samen Bidden

Heer, U ziet alles. Ook wat ik liever verborgen houd. Dank U dat Jezus naar de berg van de vloek is gegaan, zodat ik niet meer hoef te doen alsof. Leer mij te leven met één gezicht, voor U en voor mensen. Amen.