Jozua 2

De Uitleg

Jozua staat op het punt Kanaän binnen te vallen. Zijn eerste zet? Twee verkenners sturen naar Jericho, de stad die pal aan de grens ligt en zwaar bewaakt is. Ze glippen de stad in en komen terecht in het huis van Rachab, een prostituee. Geen toeval dat ze daar belanden, want in zo'n huis lopen mannen in en uit, daar valt bezoek niet op.

Maar de koning van Jericho heeft spionnen. Nog dezelfde avond staan er soldaten aan Rachabs deur: "Lever die mannen uit." Ze liegt zonder blikken of blozen. "Ja, ze waren hier, maar ze zijn alweer weg. Als je opschiet, haal je ze nog in." Ondertussen heeft ze de twee verstopt onder stapels vlas op haar dak.

Als het veilig is, klimt ze naar boven en zegt iets wat je niet verwacht uit de mond van een Kanaänitische prostituee: "Ik weet dat de HEERE jullie dit land gegeven heeft. Wij hebben gehoord hoe Hij de Rietzee liet opdrogen en wat Hij met de koningen aan de overkant deed. Ons hart is gesmolten. De HEERE, jullie God, is God, boven in de hemel en beneden op de aarde." Dat is geen beleefde opmerking. Dat is een geloofsbelijdenis, uitgesproken door iemand die er volgens elke wet, ethisch en religieus, niet bij hoort.

Ze vraagt om genade. Voor haarzelf, haar ouders, haar broers en zussen. De verkenners zweren het toe: als ze een scharlakenrood koord uit haar raam hangt en haar familie binnenshuis houdt tijdens de aanval, blijven ze in leven. Rachab laat de mannen aan een touw uit het raam zakken, want haar huis staat in de stadsmuur. Ze vluchten de bergen in, wachten drie dagen, en gaan terug naar Jozua met hun rapport: "De HEERE heeft heel het land in onze hand gegeven, want al zijn inwoners zijn voor ons weggesmolten."

Wat betekent dit?

Dit hoofdstuk zet iets op scherp. Het volk Israël staat klaar om Gods beloften in bezit te nemen, en het eerste wat gebeurt is dat een buitenstaander, een vrouw met een reputatie die je niet aan je moeder vertelt, blijkt te geloven wat de meeste Israëlieten zelf nog nauwelijks durven geloven: dat God echt God is.

Rachab is alles wat je niet verwacht in een geloofsverhaal. Ze is heiden, ze is vrouw in een tijd dat dat er nauwelijks toe deed, ze is prostituee, ze liegt tegen haar eigen koning. En juist zij ziet wie God is. Dat is niet toevallig. De Bijbel doet dit vaker: God kiest de kant waar mensen liever wegkijken.

En let op wat geloof hier concreet betekent. Rachab hoort dingen over God, jaren geleden gebeurd, ver weg. Ze heeft geen tempel gezien, geen wonder meegemaakt. Ze heeft alleen verhalen. Maar ze gelooft ze, en ze handelt ernaar. Ze zet haar leven op het spel voor een God die ze nog nooit heeft ontmoet. Dat is wat geloof is: vertrouwen op wat je hoort over God, zo diep dat je er anders van gaat leven.

De Rode Draad

Sla het Nieuwe Testament open bij Mattheüs 1. Daar staat de stamboom van Jezus. Vier vrouwen worden genoemd, wat op zich al opvallend is. Een van hen is Rachab. De prostituee uit Jericho staat in de familielijn van de Messias.

Dat is geen historische bijkomstigheid. Dat is een statement. God bouwt zijn reddingsplan op met mensen die volgens ons niet in aanmerking zouden komen. Rachab wordt in Hebreeën 11 genoemd als geloofsheld, naast Abraham en Mozes. En in Jakobus 2 wordt ze als voorbeeld genoemd van iemand die geloof en daden verbond.

Het scharlakenrode koord uit haar raam is door de kerk eeuwenlang gelezen als een verwijzing naar het bloed van Jezus. Zoals dat koord Rachabs huis redde van de ondergang, zo redt het bloed van Christus wie zich onder Zijn bescherming stelt. Wie binnen is, leeft. Wie buiten is, valt met de stad.

Voor Jou

Er zit iets bevrijdends in dit verhaal, en iets confronterends. Bevrijdend: God schrijft niemand af. Jouw verleden, je twijfels, de dingen die je hebt gedaan waarvan je hoopt dat niemand ze ooit ontdekt, ze diskwalificeren je niet. Rachab werd niet gered omdat ze eerst haar leven op orde bracht. Ze werd gered midden in wie ze was, omdat ze geloofde en handelde.

Confronterend: geloof is niet vrijblijvend. Rachab hoorde over God en veranderde haar hele koers. Ze koos partij. Ze riskeerde alles. De vraag is niet of je gelooft dat God bestaat, dat vinden veel mensen wel. De vraag is of je erop durft te leven. Of jouw geloof zichtbaar wordt in wat je doet, met wie je omgaat, welke kant je kiest als het spannend wordt.

En misschien nog dit: kijk eens naar wie je afschrijft. In je klas, je vriendengroep, op social media. God heeft de gewoonte om juist die mensen te gebruiken. Dat mag je milder maken, en oplettender.

Praat mee

Rachab loog tegen de koning om de verkenners te redden. Was dat goed? Wat vind je van geloof dat soms botst met regels?

Wie in jouw omgeving zou jij nooit associëren met geloof, en wat zegt het over jezelf dat je dat denkt?

Samen Bidden

Heer, dank U dat U ziet wie ik werkelijk ben en mij niet afschrijft. Leer mij geloven zoals Rachab, niet alleen met woorden maar met keuzes. Open mijn ogen voor mensen die ik te snel voorbijloop. Amen.