Johannes 19

De Uitleg

Johannes 19 begint met een scène die je bijna niet kunt lezen zonder ineen te krimpen. Pilatus laat Jezus geselen. Dat is geen tik, dat is een straf waar mensen aan konden sterven. Daarna maken de soldaten er een spel van. Ze vlechten een kroon van doornen, drukken die op zijn hoofd, hangen een purperen mantel om zijn schouders en groeten hem: "Gegroet, Koning der Joden!" Klap. Klap. Ze slaan hem in het gezicht terwijl ze buigen.

Pilatus brengt hem naar buiten. "Zie, de Mens." Hij hoopt dat de menigte genoeg heeft aan dit bebloede beeld. Dat medelijden het wint. Maar de leiders schreeuwen: "Kruisig Hem!" Pilatus wordt onrustig. Als hij hoort dat Jezus zichzelf Gods Zoon noemde, wordt hij nog banger. Hij probeert Hem vrij te laten. Dan komt de zin die alles kantelt: "Als u Deze loslaat, bent u geen vriend van de keizer." En Pilatus, die machtig lijkt, blijkt bang voor zijn carrière. Hij levert Jezus uit.

Ze brengen Hem naar Golgotha. Ze kruisigen Hem tussen twee anderen. Boven zijn hoofd hangt een bordje in drie talen: Jezus de Nazarener, de Koning der Joden. De soldaten verdelen zijn kleren en dobbelen om zijn onderkleed, precies zoals Psalm 22 zei dat het zou gebeuren.

Bij het kruis staat zijn moeder. Jezus, half stikkend, denkt aan haar. Hij vertrouwt haar toe aan Johannes. Dan zegt Hij: "Ik heb dorst." Ze geven Hem zure wijn op een spons. En dan die drie woorden: "Het is volbracht." Hij buigt zijn hoofd en geeft de geest.

Omdat het sabbat wordt, willen de Joden dat de lichamen worden afgehaald. Bij de twee anderen breken de soldaten de benen om het sterven te versnellen. Bij Jezus niet, Hij is al dood. Eén soldaat steekt een speer in zijn zij. Er komt bloed en water uit. Jozef van Arimathea en Nikodemus, twee mannen die eerst in het geheim geloofden, komen nu tevoorschijn. Ze wikkelen Hem in linnen met een enorme hoeveelheid specerijen en leggen Hem in een nieuw graf in de tuin.

Wat betekent dit?

Johannes laat je meekijken naar iets wat op mislukking lijkt. Een onschuldige man wordt afgeslacht door een systeem waarin niemand het aandurft om het juiste te doen. Pilatus weet dat het niet klopt. De soldaten doen gewoon hun werk. De menigte roept mee. Zo werkt onrecht meestal, niet door één grote schurk, maar door heel veel mensen die wegkijken.

Maar Johannes wil dat je verder kijkt dan de tragiek. Elk detail dat hij noemt, wijst erop dat dit geen ongeluk is. De verdeelde kleren, het onverbroken bot, de doorstoken zij, allemaal woorden uit het Oude Testament die eeuwen eerder waren opgeschreven. Jezus sterft niet omdat Pilatus zwak was. Hij sterft omdat Hij gekomen was om dit te doen.

"Het is volbracht" is in het Grieks één woord: tetelestai. Het werd geschreven op rekeningen die betaald waren. Betaald. Klaar. Niets meer verschuldigd. Dat is wat Jezus zegt terwijl Hij sterft.

De Rode Draad

Johannes maakt een verbinding die je niet mag missen. Jezus sterft op het uur dat in de tempel de Paaslammeren worden geslacht. Zijn benen worden niet gebroken, precies zoals bij het Paaslam in Exodus 12 was voorgeschreven. De hyzop waarmee ze Hem de spons aanreiken, is dezelfde hyzop waarmee het bloed van het Paaslam werd gestreken op de deurposten in Egypte.

Dit is geen toeval. Dit is de rode draad van heel de Bijbel die hier samenkomt. Vanaf Genesis 3, waar de eerste schuld valt, loopt er een lijn door offers, door beloften, door profeten, tot deze middag op Golgotha. Het echte Paaslam sterft. Het bloed dat werkelijk redt, wordt vergoten. Alles waar het Oude Testament naar wees, wordt hier vervuld.

En de doorstoken zij, waar bloed en water uit stromen, wijst naar wat er nu voor jou beschikbaar is: vergeving en nieuw leven, uit Hem geboren.

Voor Jou

Er is een reden waarom mensen door de eeuwen heen bij het kruis stil worden. Niet omdat lijden op zich indrukwekkend is, de wereld zit vol lijden. Maar omdat hier iemand vrijwillig de plaats innam die eigenlijk van iemand anders was.

Jij leeft in een tijd waarin je constant beoordeeld wordt. Op je uiterlijk, je cijfers, je socials, je meningen. Er zit iets in je dat weet dat je niet genoeg bent, hoe hard je ook je best doet. Dat gevoel is niet gek, dat is eerlijk. Iedereen loopt met een rekening rond die niet klopt.

Wat Jezus aan het kruis zegt, is dat Hij die rekening heeft betaald. Niet zodat jij een beter mens wordt en dan geaccepteerd. Maar zodat je nu al, precies zoals je bent, geaccepteerd bent en van daaruit gaat leven.

De vraag is niet of je goed genoeg bent voor God. De vraag is of je durft te geloven dat tetelestai ook over jou gaat.

Praat mee

Pilatus wist wat goed was en deed het niet, uit angst voor wat anderen zouden denken. Waar herken jij dat mechanisme in je eigen leven?

"Het is volbracht." Wat verandert er in hoe je naar jezelf kijkt als dat waar is?

Samen Bidden

Jezus, ik weet niet altijd wat ik moet met wat U hebt gedaan. Het is te groot om te vatten en te dichtbij om te ontlopen. Leer mij stil te worden bij uw kruis. Leer mij geloven dat het echt volbracht is, ook voor mij. Amen.